محمد بن حمزة الفناري ( ابن الفناري )
3
مصباح الأنس ( پيوند استدلال و شهود در كشف اسرار وجود صدرالدين قونوى ) ( فارسى )
( 1 ) [ مقدمه شارح ] هو بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ 1 / 1 پاكا خداوندا ! سپاس و ستايشى ترا كه ذاتت را خوش آيد ؛ آن ذاتى كه هيچ انديشه و بيانى به كنگرهء رفعت آن نرسد ، و سپاسى كه كنه حقايق كمالات صفاتى تو اقتضايش كند ، آن كمالاتى كه تو را است هيچ انديشه و اشارهاى به گوشهاى از آنها نرسد ، چون از اين جهت آنها متحدند و وحدتى مقدس - و دور از اعتبار صفت و موصوف - يعنى ذاتى دارند كه در آن عارف جز معروف را ملاحظه نكند ، ولى به واسطه اشتمال معقوليتش بر نسبت رابطى و حكمت ضابطى ؛ بر وحدانيت حقيقى آن كثرتى نسبى عارض شده كه طالب مظاهر تعيّن آن بر مراتب تبيّن و آشكاريش است ؛ هم چنان كه قوابل آنچه را ملايم از جهت ظهور است مىطلبند تا در مقام تعين هر دو طلب ؛ نورى بر نورى باشد و مجازات كبرى ( پاداش دادن بزرگ ) تحقق يابد ، آن مجازاتى كه بر آن نتايج نشأه و جهان آغاز و انجام ترتّب مىيابد . 2 / 1 پس سپاس بر زبانهاى پنجگانه « 1 » ( حضرات خمس ) براى اين حقايق ؛ خواه فاعل
--> ( 1 ) - زبانهاى پنجگانه عبارت است از زبان ذات - كه همان لسان احديت غيبى است - و زبان اسماء الهى و زبان اعيان ثابته ، مشخص است كه اعيان كونى قابلاند و باقى فاعل الهىاند ، و اين حمد مقام مشيت كلى است كه مولود